<<Lexicon
Nguồn: https://courses.aynrand.org/lexicon/emergencies/
Điều quan trọng là phải phân biệt giữa các quy tắc ứng xử trong tình huống khẩn cấp và quy tắc ứng xử trong điều kiện bình thường về sự tồn tại của con người. Điều đó không có nghĩa là một tiêu chuẩn kép về đạo đức: tiêu chuẩn và các nguyên tắc cơ bản vẫn như nhau, nhưng áp dụng chúng cho cả hai trường hợp đòi hỏi sự xác định chính xác.
Trường hợp khẩn cấp là một sự kiện không mong muốn, không được lựa chọn, bị giới hạn về thời gian, tác động xấu đến sự sống còn của con người – như lũ lụt, động đất, hỏa hoạn, đắm tàu. Trong tình huống khẩn cấp, mục tiêu chính của con người là chống lại thảm họa, thoát khỏi nguy hiểm và khôi phục lại các điều kiện bình thường (đến vùng đất không lũ lụt, dập lửa, v.v.).
Khi nói điều kiện “bình thường”, ý tôi là bình thường theo siêu hình học, bình thường trong bản chất của sự vật/sự việc và phù hợp với sự tồn tại của con người. Con người có thể sống trên cạn, nhưng không thể sống trong nước hoặc trong một đám cháy dữ dội. Vì con người không toàn năng, nên việc những thảm họa không lường trước tấn công họ là việc hoàn toàn có thể về mặt siêu hình học, trong trường hợp đó, nhiệm vụ duy nhất của họ là quay trở lại những điều kiện sống cũ để có thể tiếp tục sự sống. Về bản chất, một tình huống khẩn cấp chỉ mang tính tạm thời; nếu nó kéo dài, con người sẽ diệt vong.
Chỉ trong tình huống khẩn cấp, ta mới nên tình nguyện giúp đỡ người lạ trong khả năng có thể. Chẳng hạn, một người coi trọng tính mạng con người và đang bị mắc kẹt trong một vụ đắm tàu, sẽ giúp đỡ để cứu những hành khách đi cùng chuyến tàu (mà không phải trả giá bằng chính mạng sống của bản thân). Nhưng điều này không có nghĩa là sau khi tất cả đã lên bờ, người này phải nỗ lực để cứu những người khách đồng hành khỏi nghèo đói, thiếu hiểu biết, rối loạn thần kinh hoặc bất kỳ rắc rối nào khác mà họ có thể gặp phải. Điều đó cũng không có nghĩa là người này nên dành cả cuộc đời đi khắp các đại dương để tìm kiếm và cứu các nạn nhân đắm tàu.
….
Nguyên tắc về việc giúp đỡ người khác trong trường hợp khẩn cấp không thể mở rộng đến mức xem tất cả sự đau khổ của con người là trường hợp khẩn cấp và biến bất hạnh của một số người thành khoản thế chấp chính yếu mà phải trả nợ bằng sự sống của những người khác.
Bài viết: The Ethics of Emergencies (Quy Chuẩn Đạo Đức Trong Tình Huống Khẩn Cấp)
Tựa sách: The Virtue of Selfishness (Phẩm hạnh vị kỷ)
<<Trở lại danh mục thuật ngữ>>